Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
Özet:
-
Davacı sigorta şirketi, kasko sigortalısı olan davalının alkollü araç kullanarak kazaya sebebiyet verdiği ve bu nedenle üçüncü kişiye ödenen tazminatın rücuen tahsili amacıyla icra takibi başlatmış; davalının itirazı üzerine itirazın iptali davası açmıştır.
-
Manavgat 4. Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) ve Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi arasında görev uyuşmazlığı doğmuş, her iki mahkeme de görevsizlik kararı vermiştir.
-
Bölge Adliye Mahkemesi, davalının ticari veya mesleki amaçla hareket ettiğine dair bir bilgi bulunmadığını, uyuşmazlığın tüketici işlemi niteliğinde olduğunu belirterek davaya bakmakla görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğuna kesin olarak karar vermiştir.
Tarafların İddia Ve Savunmalarının Özeti: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının maliki bulunduğu .... plakalı aracın .... numaralı Kasko Sigorta Poliçesi ile müvekkil şirkete sigortalı olduğunu, dava konusu aracın .... tarihinde saat ... 'da dava dışı ... yönetiminde .... yolunun ...kilometresinde, geçme yasağına rağmen önündeki aracı geçmeye çalıştığı sırada, karşı yönden gelen, dava dışı ... yönetimindeki tescilsiz motosikletle çarpışması neticesinde motosiklet sürücüsü ... nun yaralandığını, Trafik Kazası Tespit tutanağına göre sigortalı araç sürücüsü ... in bu kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini, ayrıca saat 22.06'da yapılan alkol ölçümünde %2.28 promil alkollü olduğunu, ancak kandaki alkolün 1 saatte 0,15 promil azalacağı nazara alındığında, kaza saati olan ... itibarıyla sürücünün kaza sırasındaki alkol oranı %2.745 olduğunu, kaza nedeniyle yaralanarak %96 oranında malul kaldığı tespit edilen ... nun , sigortalı araç sürücüsü ...e Manavgat 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile açmış olduğu tazminat davası sırasında alınan ekli bilirkişi raporuna göre sürekli iş göremezlik tazminatı 12.615.179,40-TL olarak hesaplanmış olan, ZMSS poliçesi teminat tutarı tazminata yetmediğinden, ... nun , müvekkil şirketçe düzenlenen kasko sigortası poliçesinin İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) klozu kapsamında tazminat ödenmesi için arabuluculuğa başvurduklarını, anlaşarak müvekkil şirketçe ... ya 28.03.2024 tarihinde 87.900,00-TL tazminat ödendiğini, bu nedenle davanın kabulü ile Manavgat 1.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı itirazın iptali ile takibin devamını, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Manavgat 4. Asliye Hukuk (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesinin 04/03/2025 tarih ve ...Esas ...Karar sayılı ilamı ile mahkemenin görevsizliğine ve Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna karar verildiği anlaşılmıştır.
Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/05/2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile mahkemenin görevsizliğine görevli mahkemenin Manavgat 4. Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) olduğuna karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda her iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığının doğduğu, sorunun merci tayini yoluyla çözülebileceği tespit edilmiştir
Delillerin Değerlendirilmesi İle Hukuki Sebepler ve Gerekçe:
Dava; sigortacının kasko poliçesinden dolayı sigortalıya açtığı itirazın iptali istemine ilişkindir.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 3/l maddesinin (l) bendinde tüketici işlemi, "gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem" olarak tanımlanmıştır.
6502 sayılı Kanunun 73/1. maddesinde "Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir.", aynı kanunun 83/2. maddesinde de "Taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemez." düzenlemeleri yer almaktadır.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre; bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin, taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır.Yine, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.
6335 Sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı madde gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki (6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak) iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, HMK'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkemelerce ve temyiz incelemesi aşamasında Yargıtay’ca re'sen incelenir.
Yapılan bu açıklamalar tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde davacının sigorta şirketi olup davalının tacir olduğuna ve ticari işletmesi ile ilgili ilişkin işlem yaptığına ilişkin ayrıca incelenen dosya kapsamında davalının ticari veya mesleki amaçla hareket ettiğine dair bir bilginin mevcut olmadığı anlaşılmakla somut uyuşmazlıkta davanın tüketici mahkemelerinde görülmesi gerektiği halde Ticaret Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğundan Manavgat 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin (tüketici mahkemesi sıfatıyla) 04.03.2025 tarih ve ... esas ... karar sayılı kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M/: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
Davaya Manavgat 4. Asliye (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Hukuk Mahkemesince bakılması gerektiği halde davanın Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK.nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Manavgat 4. Asliye (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Hukuk Mahkemesinin 04.03.2025 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
Yargı yeri olarak Manavgat 4. Asliye (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Hukuk Mahkemesi’nin belirlenmesine,
Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Manavgat 4. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmek üzere Alanya Asliye Ticaret Mahkemesine iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi. 16/07/2025
